مخازن زباله و بی‌نظمی؛ سطل‌ها فرهنگ بیرون‌گذاشتن زباله در ساعت‌های مشخص را از بین برده‌اند
مخازن زباله و بی‌نظمی؛ سطل‌ها فرهنگ بیرون‌گذاشتن زباله در ساعت‌های مشخص را از بین برده‌اند

سال‌ها تلاش برای فرهنگ‌سازیِ گذاشتن پسماند در زمان‌های تعیین‌شده انجام شد، اما استقرار این مخازن، شهروندان را به بیرون گذاشتن زباله در هر زمان ممکن ترغیب کرده و نتیجه آن بی‌نظمی، زباله‌ربایی و آسیب به محیط زیست شده است.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی نسیم قم به نقل از شهر نیوز، سال‌های طولانی برنامه‌های فرهنگی برای نهادینه‌سازی زمان‌بندی صحیحِ بیرون گذاشتن زباله اجرا شد ولی متاسفانه وجود سطل زباله موجب بی‌نظمی در ساعت بیرون گذاشتن زباله شده است

مخازن زباله در سطح شهر، عاملی است برای اینکه شهروندان ترغیب شوند تا هر زمانی مایل بودند، زباله را به بیرون از محل کار و زندگی منتقل کنند.در چنین شرایطی، نظم سابقِ رفتاریِ شهروندان که بر پایه زمان‌های اعلام‌شده شکل گرفته بود، کم‌رنگ می‌شود و معابر به محل رهاسازی موقت پسماند تبدیل می‌شوند.

 تجربه‌های بین‌المللی نشان داده است که در هیچ کشور توسعه یافته و یا درحال توسعه ای  از دنیا، به سبک و سیاقی که در حال حاضر در ایران زباله جمع‌آوری می‌شود، عمل نمی‌شود مردم آموزش دیده‌اند که ضمن تفکیک، زباله‌ها را در زمان‌های خاص بیرون از محل زندگی قرار دهند در برخی کشورها حتی عادت شهروندان این است که زباله را هفته‌ای دو یا سه بار در ساعات مشخص بیرون بگذارند و زباله‌های خشک را با زمان طولانی‌تر مانند ۱۵ روز یا ماهی یک‌بار به چرخه جمع‌آوری منتقل کنند.

ضمن انتقاد از این طرح باید اذعان داشت در برخی مکان‌ها سه بار در شبانه‌روز زباله جمع‌آوری می‌شود، روش درستی نیست و به‌نوعی به شهروندان القا می‌شود که در هر لحظه‌ای که اراده کنند  می‌توانند زباله‌های خود را به بیرون از محل زندگی و کار منتقل کنند 
در نتیجه حتی در ساعات غیرمرتبط با برنامه جمع‌آوری امکان رهاسازی زباله در معابر افزایش پیدا می‌کند و چهره شهری نیز تحت تاثیر قرار می‌گیرد.

باید  به پیامدهای زیست‌محیطی این وضعیت توجه داشت که سطل‌های زباله عاملی برای زباله‌ربایی هستند ،به دنبال آن ایجاد آلودگی و در حقیقت آسیب به محیط زیست شکل می‌گیرد
 این شرایط باعث می‌شود حجم زیادی از پسماند، به جای اینکه کنترل‌شده و در چرخه مشخص مدیریت شود در فضای عمومی پخش شود.

در خصوص آثار اجتماعی نیز می توان بیان کرد که این سطل‌ها شرایط را برای کسانی‌که با به‌کارگیری افرادی علی‌الخصوص کودکان برای جستجوی این سطل‌ها و جمع‌آوری زباله‌های خشک  زباله‌ربایی و سودجویی می‌کنند مهیا می‌کند.
باید تاکید کرد که در کنار آسیب‌های زیست‌محیطی لازم است مدیریت شهری نیز  مراقبت‌های جدی‌تری نسبت به تبعات اجتماعی چنین پدیده‌ای داشته باشد.

در پایان ضمن  ضرورت بازنگری در شیوه‌های جمع‌آوری پسماند یاد آور  می شود که بازگشت به سیاست‌های زمان‌بندی‌شده و تقویت تفکیک از مبدا، می‌تواند هم نظم شهری را افزایش دهد و هم اثرات منفی زیست‌محیطی و بهداشتی را کاهش دهد و امیدوار بود با اجرای برنامه‌های مناسب اطلاع‌رسانی و طراحی مسیرهای اجرایی، فرهنگ‌سازی انجام‌شده در گذشته دوباره تقویت شود و شهروندان به روش صحیح دفع پسماند پایبند بمانند.    

آرش نوروزبیگی ( مسئول امور فرهنگی و ارتباطات شهرداری منطقه ۴ )