میزبانی از حرم حضرت معصومه(س) برای قم یک مسوولیت اجتماعی است

حجت‌الاسلام والمسلمین سید مجتبی نورمفیدی روز چهارشنبه در گفت‌وگو با پایگاه اطلاع رسانی نسیم قم، با گرامیداشت سالروز ورود حضرت معصومه(س) به قم، افزود: حضرت معصومه(س) در شرایطی وارد قم شدند که خاندان اهل‌بیت(ع) تحت فشار سیاسی بودند و امام رضا(ع) نیز به اجبار به مرو برده شده بود.

وی اضافه کرد: حضرت معصومه(س) پس از دریافت نامه امام رضا(ع) و برای یاری امام و انجام یک مسوولیت مهم، بار سفر بستند و هجرت کردند؛ از این رو این سفر را نمی‌توان صرفا یک سفر خانوادگی دانست، بلکه هجرت ایشان در بستر شرایط حساس سیاسی و اجتماعی آن دوران و با یک هدف مشخص صورت گرفت.

وی ادامه داد: حتی در مسیر این هجرت نیز فعالیت فرهنگی و تبلیغی رها نشد و همین مساله نشان می‌دهد که انسان مومن در شرایط سخت نیز می‌تواند و باید نسبت به مسوولیت اجتماعی و دینی خود توجه داشته باشد.

قم باید نسبت خود را با مسوولیت دینی روشن نگه دارد

نورمفیدی با بیان این‌که قم امروز نیز باید نسبت خود را با این مسوولیت روشن نگه دارد، گفت: ایفای نقش و انجام مسوولیت در عرصه تبلیغ دین و مکتب اهل‌بیت(ع)، هم در گفتار و هم در عمل، باید مورد توجه قرار گیرد.

وی افزود: شهری که افتخار میزبانی حضرت معصومه(س) را دارد، نباید تنها در مناسبت‌ها به این افتخار اشاره کند، بلکه این جایگاه باید در رفتار اجتماعی، فرهنگ عمومی، علم، اخلاق و حتی نوع مواجهه با زائر خود را نشان دهد.

وی تاکید کرد: اگر بخواهیم پیام ورود حضرت معصومه(س) را برای قم امروز در یک جمله خلاصه کنیم، باید گفت «هویت دینی فقط یک عنوان نیست، بلکه مسوولیت است».

حضور حضرت معصومه(س) هویت معنوی قم را تعمیق کرد

این استاد حوزه علمیه در پاسخ به این پرسش که آیا هویت علمی و معنوی امروز قم ریشه در حضور حضرت معصومه(س) دارد، بیان کرد: حضور حضرت معصومه(س) یکی از مهم‌ترین عوامل تقویت هویت علمی و معنوی قم است، اما نباید تاریخ علمی این شهر را منحصر به حضور ایشان دانست.

وی گفت: قم پیش از ورود حضرت معصومه(س) نیز سابقه علمی و حدیثی داشت و خاندان اشعری در شکل‌گیری این جایگاه نقش مهمی ایفا کرده بودند.

وی افزود: اتفاق مهمی که با حضور و سپس دفن حضرت معصومه(س) در قم رخ داد، تقویت جایگاه معنوی این شهر بود و حرم ایشان در طول قرن‌ها به کانونی برای زیارت، معرفت و ارتباط شیعیان تبدیل شد؛ موضوعی که بر حیات علمی و فرهنگی قم نیز تاثیر گذاشت.

نورمفیدی ادامه داد: بنابراین نمی‌توان گفت هویت علمی قم مستقیما با ورود حضرت معصومه(س) شکل گرفت، اما می‌توان گفت حضور ایشان به هویت مذهبی و معنوی قم عمق و ماندگاری ویژه‌ای بخشید.

نسل جدید باید حضرت معصومه(س) را به‌عنوان یک الگوی انسانی بشناسد

وی شخصیت حضرت معصومه(س) را دارای ابعاد مختلف اخلاقی، علمی و اجتماعی دانست و گفت: یکی از دلایل ماندگاری شخصیت حضرت معصومه(س) این است که ایشان تنها به دلیل شرافت خانوادگی مورد احترام نیستند، بلکه از جایگاه اخلاقی، علمی و مردمی والایی برخوردارند.

وی افزود: این موضوع برای جامعه امروز، به‌ویژه در شرایطی که درباره الگوی زن مسلمان، نسبت زن با علم و نقش اجتماعی زنان بحث‌های فراوانی مطرح است، اهمیت زیادی دارد.

این استاد حوزه علمیه با اشاره به دشواری‌ها و غربت موجود در زندگی حضرت معصومه(س)، بیان کرد: انسان معاصر نیز ممکن است با وجود ارتباطات گسترده، احساس تنهایی و غربت کند و با مشکلات فراوانی روبه‌رو باشد؛ از این رو صبر و استقامت حضرت می‌تواند الگویی معنوی برای انسان امروز باشد.

وی تاکید کرد: نباید حضرت معصومه(س) را فقط در قالب کرامات و فضائل معرفی کنیم، بلکه نسل جدید باید بداند این شخصیت چه نوع انسانی بوده، چه انتخاب‌هایی داشته و چرا زندگی ایشان پس از قرن‌ها همچنان برای جامعه امروز معنا دارد.

میزبانی از حرم حضرت معصومه(س) یک مسوولیت اجتماعی است

وی با بیان این‌که میزبانی از حرم حضرت معصومه(س) برای قم فقط یک افتخار نیست، گفت: میلیون‌ها زائر وارد این شهر می‌شوند و تصویری که از قم با خود می‌برند، فقط از داخل حرم شکل نمی‌گیرد، بلکه رفتار مردم، کسبه، مسوولان و مجموعه‌های خدماتی نیز بخشی از این تصویر است.

نورمفیدی افزود: اگر با زائر برخورد نامناسب شود، در معاملات انصاف رعایت نشود یا زیارت به یک فعالیت صرفا سیاحتی و تجاری تبدیل شود، این مسائل مستقیما بر تصویری که از قم به بیرون منتقل می‌شود، اثر می‌گذارد.

وی ادامه داد: از سوی دیگر، قم باید در حوزه معرفت دینی نیز فعال‌تر باشد و زائر نباید فقط با یک فضای مناسکی مواجه شود، بلکه باید امکان شناخت شخصیت حضرت معصومه(س)، تاریخ قم و جایگاه این بانوی بزرگ در فرهنگ شیعه را نیز پیدا کند.

قم باید میان شور مذهبی و معرفت دینی تعادل برقرار کند

وی، مقابله با خرافه‌گرایی را یکی دیگر از مسوولیت‌های فرهنگی قم دانست و بیان کرد: معنویت واقعی نیازی به مطالب غیرمستند ندارد و اگر قم می‌خواهد مرجع فکری و معنوی جهان تشیع باشد، باید میان شور مذهبی و معرفت دینی تعادل برقرار کند.

نورمفیدی گفت: توجه به دقت تاریخی و ارائه مستند شخصیت حضرت معصومه(س) به نسل جدید اهمیت زیادی دارد و تولید محتوای فرهنگی و هنری نیز باید بر پایه منابع معتبر انجام شود.

سالروز ورود حضرت معصومه(س) باید از یک مناسبت به یک جریان فرهنگی تبدیل شود

وی با تاکید بر ضرورت عبور از برنامه‌های صرفا شکلی در سالروز ورود حضرت معصومه(س)، افزود: چراغانی و برگزاری مراسم لازم است، اما اگر همه فعالیت‌ها در همین سطح باقی بماند، اثر آن کوتاه‌مدت خواهد بود و باید به سمت تولید محتوای ماندگار حرکت کرد.

وی با بیان این که باید هر سال یکی از ابعاد زندگی حضرت معصومه(س) به عنوان محور فعالیت‌های فرهنگی انتخاب شود، گفت: می‌توان در یک سال درباره جایگاه علمی ایشان، در سال دیگر درباره هجرت یا نقش قم در تاریخ تشیع برنامه‌ریزی کرد تا شناخت جامعه از حضرت تنها به چند روایت و تعبیر تکراری محدود نماند.

استاد حوزه علمیه قم افزود: این مناسبت همچنین می‌تواند به یک حرکت اجتماعی تبدیل شود؛ خدمت به زائران، کمک به نیازمندان، حمایت از بانوان و اجرای برنامه‌های فرهنگی برای نوجوانان و جوانان می‌تواند سالروز ورود حضرت معصومه(س) را از یک مراسم به یک حرکت اجتماعی گسترده تبدیل کند.

وی همچنین بر استفاده از ظرفیت هنر در معرفی شخصیت حضرت معصومه(س) تاکید کرد و گفت: تولید مستند، فیلم، کتاب، آثار نمایشی و محصولات فرهنگی کودک و نوجوان می‌تواند شخصیت این بانوی بزرگ را با زبان امروز به نسل جدید معرفی کند، البته این آثار باید از دقت تاریخی برخوردار باشند.

وی در پایان خاطرنشان کرد: سالروز ورود حضرت معصومه(س) نباید تنها یک نام در تقویم باشد؛ بلکه باید از زندگی ایشان برای نسل جدید یک الگوی عملی ساخته شود و این مناسبت می‌تواند فرصتی برای پیوند میان معرفت دینی، مسئولیت اجتماعی و خدمت به مردم باشد.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی نسیم قم به نقل ۲۳ ربیع‌الاول مصادف با ۱۴ شهریورماه سالروز ورود حضرت معصومه(س) به قم و ۱۰ ربیع‌الثانی مصادف با ۳۱ شهریورماه سالروز رحلت آن حضرت است و فاصله این ۲ مناسبت «ایام معصومیه» نامگذاری شده‌است.