فرزندپروری ضمیمه‌ای؛ تهدیدی برای هویت و استقلال کودکان
فرزندپروری ضمیمه‌ای؛ تهدیدی برای هویت و استقلال کودکان

یک مدرس آموزش و خانواده با هشدار درباره فرزندپروری ضمیمه‌ای، بر ضرورت تقویت مسئولیت‌پذیری کودکان تأکید کرد.

حسین کریمشاهی‌بیدگلی، مدرس آموزش و خانواده، در گفتگو با خبرنگار نسیم قم، با اشاره به ضرورت پرهیز از فرزندپروری ضمیمه‌ای در خانواده تراز اظهار داشت: یکی از نکاتی که والدین باید در تربیت فرزندان به آن توجه کنند، پرهیز از پرورش ضمیمه‌ای کودکان است.

وی با توضیح مفهوم فرزندپروری ضمیمه‌ای افزود: گاهی والدین خود را به فرزندانشان گره می‌زنند؛ به این معنا که اگر فرزندشان کاری را انجام دهد یا ندهد، خود را مقصر می‌دانند و تصور می‌کنند در هر اتفاق مثبت یا منفی زندگی فرزندشان حتماً نقش مستقیم داشته‌اند.

مدرس آموزش و خانواده ادامه داد: برای مثال، وقتی فرزند در امتحان نمره خوبی کسب نمی‌کند یا در مسابقات ورزشی به مقامی که انتظار می‌رفته نمی‌رسد، والدین احساس می‌کنند در حق او کوتاهی کرده‌اند و همواره دچار احساس گناه می‌شوند. این نوع نگاه را فرزندپروری ضمیمه‌ای می‌نامند که رویکردی نادرست در تربیت فرزندان است.

کریمشاهی‌بیدگلی با تأکید بر ضرورت واگذاری مسئولیت و نتیجه تلاش‌ها به خود فرزندان تصریح کرد: باید کودکان را در مسیری قرار دهیم که خودشان تلاش کنند و نتیجه کارشان نیز به خودشان واگذار شود. والدین باید به فرزند بگویند اگر این فعالیت را انجام بدهی، به این نتیجه خواهی رسید؛ نقش من به‌عنوان پدر و مادر، فراهم کردن شرایط، امکانات، انرژی مثبت و آرامشی است که باید در محیط خانه ایجاد کنم، اما قرار نیست مسئولیت تمام کارهای فرزندم را بر عهده بگیرم.

وی با اشاره به پیامدهای این شیوه تربیتی گفت: اگر فرزندان را با روش فرزندپروری ضمیمه‌ای تربیت کنیم، سندروم کودک جایزه‌ای ایجاد می‌شود؛ به این معنا که کودک یاد می‌گیرد در مقابل انجام هر کاری جایزه دریافت کند یا در صورت ارتکاب خطا با محرومیت مواجه شود. البته برخی بخش‌های این روش ممکن است در مواردی درست باشد، اما اینکه والدین همواره تحت فشار و استرس باشند و به جای فرزند، مسئولیت کارهایی را که خود او باید انجام دهد بر عهده بگیرند، نوعی دلسوزی بیش از حد است.

این مدرس آموزش و خانواده با اشاره به اینکه برخی والدین انتظار دارند فرزندشان همواره در بالاترین سطح موفقیت قرار داشته باشد، خاطرنشان کرد: گاهی کودک پس از کسب نمره نامطلوب در امتحان، مادر خود را در شرایطی قرار می‌دهد که او با نگرانی و گریه با دیگران تماس می‌گیرد و می‌پرسد چه اتفاقی افتاده است و چرا فرزندش با وجود این همه مطالعه چنین نتیجه‌ای گرفته است؛ در حالی که ممکن است اتفاق خاصی نیفتاده باشد.

وی افزود: ما با این شیوه تربیتی، خودمان به دست خودمان به فرزندانمان آسیب می‌زنیم. در فرزندپروری ضمیمه‌ای، کودکان باید یاد بگیرند که پدر و مادر در کنارشان هستند، اما قرار نیست به جای آنها کارها را انجام دهند.

کریمشاهی‌بیدگلی در ادامه خطاب به والدین گفت: پیشنهاد من به اولیای محترم این است که در موضوعات درسی نیز همین اصل را رعایت کنند. برای مثال، وقتی معلم برگه امتحانی را برای تصحیح به دانش‌آموز می‌دهد، مادر باید به فرزندش بگوید من در کنار تو هستم، با خیال راحت بنویس و مطمئن باش اجازه نمی‌دهم ناراحت از خانه خارج شوی؛ اما اینکه به جای فرزندم بنویسم، دست‌خط خودم را تغییر دهم و مانند یک کودک بنویسم، درست نیست.

وی با اشاره به ضرورت تلاش فردی فرزندان بیان کرد: «لیسَ لِلْإِنْسانِ إِلّا ما سَعى»؛ انسان جز حاصل تلاش خود چیزی ندارد. فرزند باید تلاش خود را انجام دهد و اگر به نتیجه نرسید، والدین او را راهنمایی کنند. برای مثال، اگر دانش‌آموز سؤالی را اشتباه پاسخ داده است، پدر و مادر می‌توانند با مهربانی اشتباه او را توضیح دهند و روش درست پاسخگویی را آموزش دهند.

این مدرس آموزش و خانواده در پایان تأکید کرد: در این شیوه تربیتی، هم از کودک خواسته می‌شود خودش مسئولیت انجام کارهایش را بر عهده بگیرد و هم والدین او را راهنمایی می‌کنند تا اشتباهاتش را اصلاح کند و در معرض سرزنش و سرکوب قرار نگیرد. بنابراین، والدین در فرزندپروری ضمیمه‌ای باید مراقب باشند که هویت و استقلال فرزندشان خدشه‌دار نشود.

منبع خبر: خبرگزاری تسنیم