وقف؛ فرهنگی اصیل و راهبردی در تحقق عدالت اجتماعی و اقتصادی
وقف؛ فرهنگی اصیل و راهبردی در تحقق عدالت اجتماعی و اقتصادی
وقف به عنوان یکی از ماندگارترین جلوه‌های نیکوکاری در فرهنگ اسلامی، نقشی تعیین‌کننده در تحقق عدالت اجتماعی، کاهش فقر و پاسخگویی به نیازهای روز جامعه دارد؛ سنتی ارزشمند که با تقویت شفافیت، صیانت از موقوفات و ترویج آگاهی عمومی می‌تواند به بستری مؤثر برای توسعه فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی کشور تبدیل شود.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی نسیم قم،حمیده زند؛ وقف، حسنه‌ای جاری، فضیلتی ارزشمند و ماندگار و نوعی جهاد اقتصادی در اسلام به شمار می‌رود و به عنوان فرهنگی اصیل و راهبردی در تحقق عدالت اجتماعی و اقتصادی، جامعه را از فقر و محرومیت می‌رهاند؛ فقری که به صورت اقتصادی و یا فرهنگی، می‌تواند جامعه را از مسیر تعالی و رشد باز‌دارد.

وقف، در واقع جریانی سازنده برای رفع نیازهای جامعه است؛ میراثی که از دیروز بر جای مانده و جامعه امروز را آباد و آینده را تامین می‌کند و نقش موثری در توسعه عدالت اجتماعی و کاهش فقر و فاصله طبقانی دارد.

وقف بر روی اموال دنیوی، مُهر بقا می‌زند؛ چرا که ثروت نمی‌تواند به انسان ابدیت ببخشد، اما وقتی در قالب صدقه‌ای جاری، ذخیره‌ای برای آخرت شود، نام و یاد واقف را ماندگار می‌کند و باقیاتِ صالحاتی برای او می‌شود.

واقفان نیز سرمایه‌های اجتماعی مهمی در تحقق اهداف جامعه هستند و انسانی که با روحیه خدمت به خلق، دیگران را در اموال و داشته‌های خود سهیم می‌دارد، در واقع سفره کریمانه‌ای برای خدمتی ارزشمند به بندگان خدا برای بندگی بهتر می‌گشاید.

با احیای فرهنگ وقف، می‌توان ثمرات و برکات آن را در زندگی دیگران جاری کرد و در وقف این فضیلت با ارزش، می توان برای صیانت از فرهنگ و ارزش‌های معنوی و دینی نیز گام برداشت.

همچنین در حسنه وقف، نوعی تعاون و همدلی نهفته است و در این انفاق بی‌منت، انسان با خدا معامله می‌کند و همسو با رفع نیازهای جامعه قدم برمی‌دارد.

وقف می‌تواند در گسترش ارزشهای دینی، اخلاقی و فرهنگ قرآنی نیز نقش مهمی ایفاء نماید؛ جامعه‌ای که بتواند ارزشها را حاکم کند با معضلات و آسیب‌های کمتری مواجه خواهد شد.

البته وقف پیش از آنکه برای جامعه موثر باشد؛ برای واقف برکات وسیعی دارد و با تزکیه روح و آرامش درونی، سعادت دنیا و آخرت او را تضمین می‌کند.

گسترش وقف، مستلزم توجه به نکات مهمی است؛ از جمله اینکه باید در کنار ترویج فرهنگ وقف به آموزش و تبیین احکام شرعی و فقهی و قوانین در جامعه نیز توجه داشت، عدم آشنایی مردم با مسائل فقهی و شرعی وقف و عدم آگاهی جامعه از آثار و ثمرات وقف آسیب های جدی است که می‌تواند فرهنگ وقف را کمرنگ کند.

از همه مهم‌تر امانت‌داری و صیانت از وقف و توجه به تحقق خواسته‌های واقف و نظارت دقیق بر موقوفات است که این امر باعث جلب اعتماد عمومی در جامعه نسبت به جریان وقف می‌شود و خود ثمرات بی‌نظیری در ترویج فرهنگ وقف دارد.

تشکیل بانک اطلاعاتی منسجم از موقوفات نیز در تشویق و ترغیب افراد در حیطه وقف اهمیت زیادی دارد؛ به خصوص در جهت ارتقای سطح شفافیت در حوزه وقف و نحوه اداره موقوفات باید به آن توجه داشت.

یکی از موضوعات مهم نیز قدمت تاریخی موقوفات است که در رابطه با حفاظت و مرمت و بازسازی آن نیز باید به سازوکارهای دقیق و ایجاد ظرفیت‌های تخصصی در صیانت از میراث فرهنگی پرداخت.

وقف در جوامع با توجه به نیازهای روز می‌تواند راهگشای بسیاری از مسائل باشد؛ در این رابطه می‌توان وقف را در مسیر خدمت به رونق علوم، فنون، فناوری، تحقیق و پژوهش، کارآفرینی، خدمات درمانی و بهداشتی، خدمات شهری و آموزش و پرورش هدایت کرد؛ در این رابطه نقش مبلغان، علما، متولیان فرهنگی، اصحاب رسانه و صاحبان قلم بسیار پررنگ است.

باید توجه داشت وقف باید همراه با نظارت منسجم و دقیق در اداره امور باشد؛ این سنت حسنه جایگاه مهمی در تمدن اسلامی در میان جوامع دارد و حتی می‌تواند فراتر از آن، نیازهای بشریت را تحت شعاع خود قرار دهد و بسیاری از مردم را از این سرچشمه حیاتی سیراب نماید و چه بسا که می‌توان این فرهنگ را حتی در میان غیرمسلمانان نیز گسترش داد.

در این ایام که به واسطه جنگ تحمیلی، جامعه نیازمند همدلی بیشتری برای رفع مشکلات اقتصادی است، وقف به عنوان شالوده مهم در توسعه فرهنگی و اقتصادی و اجتماعی باید مورد توجه خاصی قرار بگیرد و در این باره نیازمند یک عزم جدی هستیم، به خصوص اینکه با هر توان مالی می‌توان در این رویداد خداپسندانه قدم‌های ماندگاری برداشت.